توی این پست نوشتم که همهٔ مدیرها دوست دارن اعضای تیمشون ownership بالایی نسبت به محصول داشته باشن. اما خیلی وقت‌ها این اتفاق نمی‌افته.
طبق تجربهٔ من، اعضای تیم هم معمولاً کم‌ و بیش علاقه‌مندن که نسبت به کارها ownership داشته باشن. پس وقتی که دو طرف یک خواستهٔ مشترک دارن، چرا همیشه این اتفاق نمیفته؟

قبل از جواب دادن به این سوال خوبه که ابتدا به درک مشترکی از سه مفهوم Ownership، Responsibility و Accountability برسیم. توی فارسی تفکیک این سه مورد یکم سخته و بعضاً به جای هم به کار می‌رن. من تعریف این سه واژه روی از این نوشته برداشتم که به نظرم توضیح واقعی‌تری برای این مفاهیم ارائه داده.

1. Accountability
یک فرد و یا گروهی از افراد accountable یک کار و یا یک پروژه نگه‌داشته می‌شن و این افراد مسئول نتیجه هستن. وقتی پروژه‌ای شکست می‌خوره و به ددلاین نمی‌رسه، فرد یا افراد accountable باید پاسخگو باشن. تأکید این بخش بر روی نتیجه است تا روند کار. چند مثال فرضی:

  • مدیر فنی accountable رسوندن فیچرهای با کیفیت بالا و در ددلاین مشخص شده است.
  • مدیر محصول accountable یافتن و تعریف مسائلیه که با اهداف بیزینس هم‌راستا است.
  • مدیر تیم تحلیل داده accountable تضمین درستی نتایج بدست آمده از تحلیل‌هاست.

2. Responsibility
ما ریسپانسبیلیتی انجام یک کاری رو یا به عهده می‌گیریم، یا به ما اساین میشه. Responsibility به فرآیند اشاره داره و در مورد نتیجه نیست. ریسپانسبیلیتی همون چیزیه که توی آگهی استخدام و یا توی شرح کار در قرارداد نوشته شده. چند مثال فرضی:

  • مدیر محصول تیم وظیفهٔ اولویت‌بندی تسک‌هایی که باید برای release انجام بشه رو بر عهده داره.
  • دیتا ساینتیست تیم وظیفهٔ آموزش مدل Recommendation محصول رو بر عهده داره.
  • مهندس نرم‌افزار ارشد تیم وظیفهٔ آنبوردینگ و منتورینگ اعضای تازه وارد تیم رو بر عهده داره.

3. Ownership
من ownership کاری رو بر عهده می‌گیرم. ownership اون وظیفه‌ایه که کسی به من نداده، ولی خودم اون رو خلق می‌کنم و بر عهده‌‌اش می‌گیرم. کسی نمی‌تونه ownership کاری رو به فرد دیگری بده. جنس این کارها معمولاُ به این شکله که باری رو از روی دوش مدیرهای تیم و یا بقیهٔ هم‌تیمی‌ها برمی‌داره و باعث افزایش کیفیت و سرعت رشد محصول می‌شه. چند مثال فرضی:

  • مهندس نرم‌افزار تیم لیستی از بدهی‌های فنی رو آماده می‌کنه و سعی می‌کنه اهمیتش رو برای تیم محصول شفاف کنه.
  • دیتا ساینتیست تیم یک دشبورد از دقت مدل در روزهای مختلف درست می‌کنه و اون رو با تیم به اشتراک می‌ذاره تا سریع‌تر از مشکلات احتمالی باخبر بشن.
  • مدیر محصول تیم با تعدادی از کاربرها در مورد release اخیر مصاحبه ست می‌کنه.

پس ownership رو نمیشه به کسی داد و افراد باید ownership کارها رو بر عهده بگیرن. اما چه شرایطی باید فراهم باشه که افراد تمایل داشته باشن که به صورت داوطلبانه برای انجام کارهایی تلاش کنن که خارج از چهارچوب Responsibility و Accountabilityهاشون هست؟ چه فضاهایی در تیم باید وجود داشته باشه که افراد مسئولیت‌هایی رو بپذیرن که شاید کسی ازشون انتظاری نداره؟


این نوشته رو اول در کانال تلگرام منتشر کردم. اگر دوست دارید نوشته‌های بعدی رو زودتر بخونید، پیشنهاد می‌کنم عضو کانال بشید.